"Het laatste zegel van Jávea"

ADVIES

In 1940 liet de hongersnood een van zijn meest tragische sporen na aan de kust van Xàbia. Dat jaar werd het laatst bekende exemplaar van de monniksrob – de llop marí in het Valenciaans – opgejaagd in de Cabo de San Antonio om het vlees te gebruiken en verschillende gezinnen in Jávea te voeden. In die moeilijke naoorlogse tijd kon noodzaak zelfs prevaleren boven de bescherming van een diersoort die eeuwenlang deel had uitgemaakt van het mediterrane landschap. Met dat dier verdween niet alleen een exemplaar, maar ook een vertrouwd gezicht aan onze kusten.

Kaap San Antonio aan het begin van de 20e eeuw. Privéarchief van José Font.

Het is waar dat de populatie van dit zoogdier, bekend als de koning van de Middellandse Zee, was afgenomen als gevolg van de willekeurige vervolging door vissers uit Xàbia en andere plaatsen, die bijlen gebruikten, zoals in Alicante, of vanwege de visvangst met branddynamiet, in het laatste derde deel van de 19e eeuw en het begin van de 20e eeuw, omdat het een constante bedreiging vormde voor hun levensonderhoud, de visserij. Nu rest er alleen nog een beroemde grot die herinnert aan hun aanwezigheid in de Geschiedenis Dat is natuurlijk voor Xabi, omdat de monniksrobben zich eeuwen geleden op die plekken moesten terugtrekken vanwege de menselijke aanwezigheid op de stranden, hun gebruikelijke leefgebied, waardoor hun gewoontes sindsdien zijn veranderd.

Mediterrane monniksrob bij een recente waarneming | Fotoarchief van P. Henry

De Mediterrane monniksrob (Monachus monachus) bewoonde van oudsher een groot deel van de Middellandse Zee. Op de Balearen is de soort recenter verdwenen, voornamelijk als gevolg van directe vervolging. De regering van de Balearen beschouwt de monniksrob zelf als de meest recente uitgestorven diersoort op de eilanden en wijst erop dat de omstandigheden voor een mogelijk herstel sindsdien zijn veranderd; hoewel de menselijke druk op de kustlijn is toegenomen, zijn er ook beschermde gebieden gecreëerd, waaronder Nationaal Park Cabrera en diverse mariene reservaten. cultuur Op de Pitiusas-eilanden was het in de 19e eeuw populair dat vrouwen met bevallingsproblemen op de huid van een monniksrob zouden bevallen, en dat vissers die een snor van dit dier als hanger om hun nek droegen, nooit zouden verdrinken.

Specimen gevangen door een visnet in Cala Blanca (Ciutadella) in 1950 | Archieffoto door Francesc Avellà.

Al decennialang wordt de mogelijkheid onderzocht van de terugkeer van de mediterrane monniksrob – in het Mallorcaans bekend als de vell marí – naar de oostelijke eilanden. In 1999 werd een haalbaarheidsstudie uitgevoerd voor het herstel van de soort, waarna de regionale overheid in 2006 een voorlopig herintroductieplan goedkeurde. Deze studies stelden het lokale herstel van de soort voor binnen een internationale strategie voor natuurbehoud en benadrukten dat de terugkeer zou bijdragen aan het behoud van een van de meest bedreigde zeezoogdieren ter wereld.

Een documentaire van CaixaForum moedigt ons momenteel aan om meer te leren over de Mediterrane monniksrob, zijn verleden, heden en, waarom niet, zijn toekomst… En wat met ons? Wij zouden het natuurreservaat Kaap de Goede Hoop eens kunnen overwegen. San Antonioom deze geografische bescherming nog verder uit te breiden en, gebruikmakend van het feit dat het een walvisspotlocatie is, om deze te voltooien en terug te geven aan de natuur een deel van wat we hem hebben afgenomen…